FlatPress My FlatPress blog FlatPress Admin 2018 2018-02-23T04:59:48+00:00 Admin ~/ Hulp bij zelfdoding in de psychiatrie; to be continued... ~/?x=entry:entry180117-083758 2018-01-17T08:37:58+00:00 2018-01-17T08:37:58+00:00

In december publiceerden Eric Ettema en ik een artikel (zie eerdere posts), waarin we een evaluatie presenteerden van de onderwijsmodule ‘Hulp bij zelfdoding in de psychiatrie; morele competenties’, ontwikkeld door het VUmc, afdeling metamedica, in samenwerking met de NVvP. Ons artikel is te lezen in Tijdschrift voor Gezondheidszorg en Ethiek (TGE).

In die cursus, maar ook in alle andere contacten die ik met psychiaters had over dit thema, bleek maar weer dat zowel psychiaters die wel bereid zijn uit te voeren, als psychiaters die dat niet bereid zijn (vanwege gewetensbezwaren, principiële overwegingen, of uit handelingsverlegenheid) aan de slag moeten als ze een verzoek krijgen. Aan de slag met hoe goed om te gaan met de zorgvuldigheidscriteria (zelf door ze te toetsen, of derden te faciliteren dat goed te doen), aan de slag met afstemming (door behalve het verzoek ook de rest van de behandeling goed over te dragen, of juist die behandelrelatie in stand te houden en zich te committeren aan een goed vervolg) en aan de slag met een goed levenseinde (door naasten te begeleiden, of te faciliteren in de uitvoering bijvoorbeeld). Maar voordat men op een goede manier aan de slag kan, is dat bewustwordingsproces van de psychiater, namelijk: ‘ga ik nu wel of niet me inlaten met een dergelijke traject’ essentieel. [Meer weten…]

Euthanasie en hulp bij zelfdoding in de psychiatrie: een onderwijsmodule ~/?x=entry:entry171229-093109 2017-12-29T09:31:09+00:00 2017-12-29T09:31:09+00:00

Deze maand verschenen in Tijdschrift voor Gezondheidszorg en Ethiek: een artikel van Eric Ettema en mijzelf over de onderwijsmodule die wij maakten in samenwerking met de NVvP en ZonMW over euthanasie en hulp bij zelfdoding in de psychiatrie. Bij Emergis draaide deze cursus met succes en volgende maand gaan cursus 2 en 3 van start. Zie bijvoorbeeld hier.

Medicalisering volgens de Gezondheidsraad ~/?x=entry:entry171211-125927 2017-12-11T12:59:27+00:00 2017-12-11T12:59:27+00:00

• Mensen krijgen het etiket ‘ziek’ opgeplakt omdat hun situatie past binnen de definitie van een nieuwe ziekte of binnen de uitgebreide definitie van een bestaande ziekte. De gezondheidstoestand van de mensen in kwestie verbetert hierdoor niet. 
• Mensen krijgen een medische behandeling aangeboden, niet omdat zij een aandoening hebben die zij eerder niet (in die mate) hadden, maar alleen omdat de behandelindicaties zijn verruimd. Hun gezondheidstoestand verbetert hier niet door. 
• Er worden mensen op aandoeningen getest zonder dat er indicaties zijn die wijzen op een specifieke aandoening, of zonder dat de test zinvolle informatie over hun gezondheidstoestand zal opleveren (overtesten). 
• Er wordt met een diagnostische test bij iemand een ziekte vastgesteld die niet tot hinderlijke symptomen leidt (overdiagnose). 
• Er wordt bij iemand een aandoening behandeld zonder dat dit voor hem of haar tot gezondheidswinst leidt of er wordt een behandeling gegeven die ingrijpender is dan nodig (overbehandeling).

Belangrijk element om toe te voegen is dat er ook sprake kan zijn van een verbetering én verslechtering van de gezondheidstoestand tegelijkertijd. Zo zijn er aanwijzingen dat langdurige gebruik van antipsychotica na een psychose de kans op een nieuwe psychose verkleint, maar ook herstelbelemmerend kan werken. Ook is de vraag wat precies met de gezondheidstoestand bedoeld wordt: gaat het ook op psychisch en sociaal welzijn?

Bijwerkingen van wilsbekwaamheidsbeoordelingen ~/?x=entry:entry171206-195118 2017-12-06T19:51:18+00:00 2017-12-06T19:51:18+00:00

Verschenen: Wilsbekwaamheid in de medische praktijk onder redactie van psychiaters Hein en Hondius. Met een hoofdstuk door Sander Welie en mijzelf over de bijwerkingen van de wilsbekwaamheidsbeoordeling. Het is een mooi en volledig boek, met aandacht voor hele praktische zaken, handvaten voor beoordeling, maar ook filosofische kwesties als de vrije wil. Een aanrader!

Kwaliteitsstatuut 2.0 ~/?x=entry:entry171103-084456 2017-11-03T08:44:56+00:00 2017-11-03T08:44:56+00:00

De psychiater maakte een evolutie door van lid van het behandelteam naar hoofdbehandelaar naar regiebehandelaar. Die evolutie moet doorzetten en moet termen als regiebehandelaar, hoofdbehandelaar gaan overstijgen. Het gaat er om wie de rode draad maakt, als het gaat om specialistische psychiatrische zorg (sGGZ of elders).

De psychiater heeft een aantal kerncompetenties. Centraal staat het benaderen van ziekte en gezondheid middels het biopsychosociale model. [Meer weten…]

De impasse die ADHD heet ~/?x=entry:entry171103-084133 2017-11-03T08:41:33+00:00 2017-11-03T08:41:33+00:00

Deze week online, en volgende week in druk: mijn reactie op een artikel over ADHD bij volwassenen. Ik zet uit een dat er twee extremen te ontdekken zijn als het gaat om het psychiatrisch ziekte-begrip: ziekte als biologisch dysfunctie en ziekte als sociaal construct met een indeling (classificatie-systeem) bedacht door mensen. De meeste psychiaters zitten (gelukkig) op een spectrum ergens tussen deze twee uiterste. Ik betoog dat een extremistische visie waarbij men zich vastbijt in één van de extremen voorbij gaat aan de daadwerkelijke problematiek die mensen met het ‘label’ ADHD en hun naasten ervaren.

Kwaliteitsstatuut en aios ~/?x=entry:entry171001-184905 2017-10-01T18:49:05+00:00 2017-10-01T18:49:05+00:00

Sinds begin dit jaar is het kwaliteitsstatuut GGZ van kracht. Waar je als hoofdbehandelaar nog wel eens taken kon delegeren, bijvoorbeeld aan aios, lijkt daar bij het kwaliteitsstatuut minder ruimte voor. Het is immers de regiebehandelaar zelf die het centrale aanspraakpunt moet zijn bijvoorbeeld en dus niet een aios. Ook moet de psychiater die regiebehandelaar is, zelf een aanzienlijk deel van de behandeling doen (dus wat doet de aios dan nog?). Ook zijn er regels wanneer (regie)behandelaren een psychiater (en dus niet een aios) moeten raadplegen. [Meer weten…]

Beneficial coercion in psychiatry? ~/?x=entry:entry170902-115448 2017-09-02T11:54:48+00:00 2017-09-02T11:54:48+00:00

Na een radiostilte van enkele maanden zullen er de komende maanden verschillende stukken van mijn hand verschijnen. Als eerste is daar een hoofdstuk in het boek ‘Beneficial coercion in psychiatry?‘ onder redactie van Gather, Henking, Nossek en Vollmann. Samen met Guy Widdershoven en Yolande Voskes werkte ik aan een hoofdstuk over wilsbekwaamheid bij chronische psychiatrische patienten. Het is een uitwerking van een casus uit mijn proefschrift over wilsbekwaamheid bij OCD. Het hoofdstuk past in het geheel van het boek, dat handelt over de achtergronden, uitgangspunten en uitdagingen van dwang en drang in de psychiatrie.

Rolverwarring ~/?x=entry:entry170511-191613 2017-05-11T19:16:13+00:00 2017-05-11T19:16:13+00:00

Recent gaf ik verschillende voordrachten over het thema ‘hulp bij zelfdoding en euthanasie in de psychiatrie’ en gaf ik ook consultatie aan individuele psychiaters. Steeds vaker valt het mij op hoe lastig het is om te bepalen welke rol men speelt als behandelend of betrokken psychiater. Mijn stroomdiagram kan daar hopelijk bij helpen. De volgende rollen zijn relevant.  

 
ROL 1
De voorgenomen uitvoerder van de euthanasie/hulp bij zelfdoding 

Tot voor kort was dat vaak de eigen huisarts, of in sommige gevallen de somatisch specialist. [Meer weten…]

Onrust over melancholie ~/?x=entry:entry170503-075517 2017-05-03T07:55:17+00:00 2017-05-03T07:55:17+00:00

Zo juist verschenen op De Jonge Psychiater: een essay van mij over het essay van Joke Hermsen in het kader van de Maand van de Filosofie. Met dank aan Annelies Claeys voor het kritisch meelezen.

Toekomstmuziek? ~/?x=entry:entry170420-190704 2017-04-20T19:07:04+00:00 2017-04-20T19:07:04+00:00

Voor u als psychiater geldt dat het doen van ANW-diensten ook onder het regelmatig uitoefenen van het specialisme valt. Om voor een herregistratie van 5 jaar in aanmerking te komen dient u, naast de al langer bestaande eis van 8-16 uur per week patiëntenzorg, ook gemiddeld 50 uur ANW-diensten per jaar gedaan te hebben. Indien het verrichten van ANW-diensten langer dan 2 jaar is onderbroken, dan heeft dat consequenties voor de duur van de herregistratie. 
Komt u niet aan het minimum van 250 uur per vijf jaar, dan kunt u voor een herregistratie voor beperkte duur in aanmerking komen. De volgende regel wordt hierbij gehanteerd: bij minimaal 50 uur ANW-diensten krijgt u een herregistratie voor 1 jaar, van 50 tot 250 uur dienst wordt de duur van de herregistratie naar rato berekend. 
Voor de psychiater die 25 jaar aaneengesloten als psychiater is geregistreerd geldt dat gemiddeld over 5 jaar ten minste 25 uur ANW-diensten per jaar verricht moeten zijn. Voor het bepalen van de duur van herregistratie geldt dezelfde rekenregel als hiervoor is genoemd.

(Tekst is vrij naar: de herregistratie-eisen voor huisartsen, zie de site van de RGS via de KNMG)

Impressie van het Voorjaarscongres 2017 in uitspraken ~/?x=entry:entry170419-130258 2017-04-19T13:02:58+00:00 2017-04-19T13:02:58+00:00

Arne Popma: De GVR is hét voorbeeld voor geweldloos verzet.
 
Therese van Amelsvoort: Weet wat je doet als je akineton voorschrijft! (verwijzend naar het negatieve effect op cognitieve functies bij een eenmalige gift bij jonge psychose-patienten)
 
Robert Schoevers: Het doen van diensten zou misschien wel een herregistratie-eis moeten worden. (>> vul de poll in!)

Christiaan Vinkers: We moeten minder stressen over stress. 
 
Elsbeth de Ruijter: fACT is als de moeder van alle modellen (verwijzend naar een uitspraak van een collega van haar).
 
Joeri Tijdink: NIKS doen is een optie (niet meer mopperen, initiatief nemen, kom in actie, stop met navelstaren). 
 
Roos van der Mast: We hebben meer Menno’s nodig. [Meer weten…]

Ode aan de huisartsenbrief ~/?x=entry:entry170306-194954 2017-03-06T19:49:54+00:00 2017-03-06T19:49:54+00:00

Veel wordt er geklaagd over de administratiedruk. Professionals in de zorg zouden wel 33% van hun tijd kwijt zijn aan het opschrijven van allerlei zaken. Daarbij is veronderstelling dat dit een slechte zaak is. Ik zou daar op z’n minst een kritische kanttekening bij willen plaatsen. Want zorgvuldig opschrijven van wat je doet als dokter en waarom, is een groot goed. [Meer weten…]

Proud to be psy ~/?x=entry:entry170306-194347 2017-03-06T19:43:47+00:00 2017-03-06T19:43:47+00:00

Een maand of wat geleden werd ik geinterviewd door De jonge psychiater. En vandaag online: vijf vragen onder de titel ‘Proud to be Psy’. Het is een estafette-interview. Jeroen Zoeteman wees mij aan en ik geef het stokje graag over aan Erik Rozing. Een hele eer!

Duur en weinig relevant ~/?x=entry:entry170221-081608 2017-02-21T08:16:08+00:00 2017-02-21T08:16:08+00:00

De reactie van Laura Batstra op de studie van Hoogman et al in The Lancet Psychiatry was snel en fel. Met vooral statistische argumenten veegde ze de vloer aan met de in de media breeduitgemeten –onterechte– conclusies dat het nu bewezen zou zijn dat ‘ADHD een hersenziekte‘ is. Haar betoog verdient bijval. En ook ik heb bezwaren, zij het van een andere orde. 
 
- Dat er (minimale) verschillen gevonden zijn maakt nog niet dat er sprake is van een (hersen)ziekte. Er worden ook verschillen gevonden tussen mannen en vrouwen, homo’s en hetero’s en gelovigen en niet-gelovigen op scans. [Meer weten…]